Shkruar nga Bernard Spitz
Pas tetë dekadash, xhindi i lig ka dalë nga shishja…
Nga pajtimi me Francën te integrimi evropian, e deri te ribashkimi, marrëdhënia e Gjermanisë me Evropën nuk ka qenë kurrë e lehtë. Në vitet e fundit, ajo është bërë jashtëzakonisht e ndërlikuar dhe ndryshimi aktual politik në favor të AfD-së pro-ruse do t’i përkeqësojë vështirësitë, në dëmin tonë, si tani ashtu edhe në të ardhmen. AfD, e cila fitoi zgjedhjet rajonale në Saksoni-Anhalt, bëhet partia kryesore opozitare në Bundestag. Asaj i atribuohet 30 për qind e votuesve.
Faktori i ri është se tabuja e ambicies kombëtare ka rënë. Pas tetë dekadash, xhindi i lig ka dalë nga shishja. Gjermanët po rizbulojnë një shije dhe dëshirë për ambicie në sektorë që më parë ishin të huaj për ta, duke filluar me mbrojtjen dhe hapësirën. Në të njëjtën kohë, marrëdhënia transatlantike ka gjeneruar divergjenca brenda Bashkimit Evropian. Gjermania ende po përpiqet të ankorohet fort te Shtetet e Bashkuara, pavarësisht tekave të presidencës Trump.
Në Gjermani, nocioni i sovranitetit ka evoluar. Kur Berlini flet për sovranitetin evropian, në të vërtetë nënkupton një sovranitet të dominuar nga Gjermania. Ky dominim ushtrohet në Bruksel, si në Parlament, ashtu edhe në Komision. Siç vërejti një komisionere e Komisionit të mëparshëm: “Mandati i parë i Ursula von der Leyen ishte gjysmë evropian dhe gjysmë gjerman. I dyti i saj do të jetë gjerman.”
AfD ishte e para që ndërpreu këtë shtytje drejt ambicies së ripërtërirë kombëtare. Ajo gjithashtu kapi dëshirën e jashtëzakonshme të të rinjve gjermanë për t’u çliruar nga barra e Luftës së Dytë Botërore dhe pengesat që erdhën me të. Ekuacioni i ri gjerman solli në jetë një ekuacion të ri franko-gjerman, një italo-gjerman, një tjetër me vendet e treta dhe, përtej këtyre, një ekuacion të ri evropian.
Së pari, Gjermania shpesh u jep përparësi interesave të veta, të cilat nuk përkojnë me tonat. Shembujt janë të shumtë: sakrifica e industrive franceze dhe italiane të makinave me motor me djegie të brendshme për të mbrojtur atë gjermane në tregun kinez, vetëm për të sakrifikuar më pas edhe këtë të fundit; lëshimi në Solvency II në dëm të siguruesve evropianë, veçanërisht atyre italianë dhe francezë, ndërsa industria gjermane arriti një marrëveshje me Komisionin pa u konsultuar me ne; imigracioni masiv, për të cilin nuk ishte rënë dakord me partnerët evropianë; kundërshtimi ndaj energjisë bërthamore pikërisht kur ne kishim nevojë për energji më të lirë, ndërsa gjermanët besonin se blerja e saj nga Rusia ishte zgjidhja e duhur; gara aktuale e njëanshme në hapësirë dhe mbrojtje, që bie ndesh me nevojën që evropianët të bashkohen për t’u pajisur me një sistem të tyrin, jo të varur nga Musk ose Bezos; kundërshtimi ndaj konsolidimit bankar në rastin UniCredit/Commerzbank.
Për më tepër, në frontin financiar, Gjermania po e zvogëlon ekspozimin e saj ndaj disa vendeve, veçanërisht atyre në Jug. Jo vetëm që nuk i beson më Francës për të ulur deficitet e saj, por beson se tani po e ekspozojmë euron ndaj rrezikut sistemik. Profecia e Greenspan ka gjithnjë e më shumë gjasa të bëhet realitet: ajo e një ndarjeje në eurozonë midis një euroje veriore, me Gjermaninë, dhe një euroje jugore, në të cilën Franca dhe Italia do të bien në kategorinë e dytë.
Në Gjermani ekziston bindja se, pas dhjetë vjetësh, ajo do të jetë i vetmi vend evropian që do të mbetet ende mes dhjetë ekonomive më të mëdha në botë sipas PBB-së, me Mbretërinë e Bashkuar jo shumë prapa dhe me Francën dhe Italinë që do të mbeten më pas. Prandaj, investimi në dy vendet tona është më pak tërheqës.
Kështu, “dyshja franko-gjermane” është një klishe gazetareske që nuk është marrë kurrë seriozisht në Gjermani dhe do të merret edhe më pak seriozisht në të ardhmen. Rrjedha natyrore e biznesit midis dy vendeve kryesore të Unionit sigurisht që ekziston, megjithëse me çekuilibra sektorialë. Por vullneti politik nuk është më aty. Kjo duhet të nxisë një vullnet politik franko-italian, nëse duam të ruhet ekuilibri i Unionit.
Kancelari Merz dukej i rraskapitur. Politikisht, humbja e besimit është e thellë. Ajo që mund të duket e parëndësishme diku tjetër, nuk është e tillë në Gjermani: nëse ai do të jepte dorëheqjen, do të ishte vetëm hera e katërt që nga Lufta e Dytë Botërore që një kancelar largohet nga pushteti gjatë mandatit të tij./ “Corriere della Sera”
